Ayıplı Mal Uyuşmazlıkları
Beyaz eşya, mobilya, elektronik cihaz, sıfır ve ikinci el araç gibi mallarda gizli ve açık ayıp tespiti, seçimlik hakların kullanılması.
Faaliyet Alanı
Tüketici Hukuku
Tüketici işlemleri, ayıplı mal ve hizmet uyuşmazlıklarında hukuki destek.
Literal Hukuk Yaklaşımı
Tüketici Hukuku alanında çalışma anlayışımız
Tüketici hukuku, mal veya hizmet sunan tacir ve sağlayıcılar karşısında tüketicinin korunmasını amaçlayan; sözleşmesel pozisyonların eşitsizliğini yasayla dengelemeye çalışan özel bir hukuk dalıdır. Ayıplı mal, ayıplı hizmet, garanti hakları, mesafeli sözleşmeler, kapıdan satışlar, tüketici kredisi ve abonelik sözleşmeleri bu alanın temel uyuşmazlık başlıklarıdır.
Türk tüketici hukukunun çatısı 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da kurulmuştur. Bunun altında ikincil mevzuat olarak Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, Garanti Belgesi Yönetmeliği, Ayıplı Malın Neden Olduğu Zararlardan Sorumluluk Hakkında Yönetmelik ve daha pek çok yönetmelik düzenleme yapmaktadır. Uyuşmazlıkların önemli bir bölümü için zorunlu başvuru mercii Tüketici Hakem Heyetleri olarak belirlenmiştir.
Literal Hukuk olarak tüketici uyuşmazlıklarında parasal sınırlara göre Tüketici Hakem Heyeti veya Tüketici Mahkemesi yetkisinin doğru tespit edilmesini önemli buluruz. Yıllık olarak güncellenen parasal sınırların altındaki uyuşmazlıklarda hakem heyeti başvurusu zorunlu olup mahkemeye başvuru reddedilebilir. Aynı şekilde tüketici davalarında tüketicinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olduğundan yetki itirazları stratejik biçimde değerlendirilir.
Ayıplı mal ve hizmet hallerinde tüketicinin seçimlik hakları (bedel iadesi, ayıpsız misli ile değişim, onarım, indirim) ve garanti belgesinden doğan haklar konusunda bilgilendirme önem taşır. Mesafeli sözleşmelerde 14 günlük cayma hakkı, abonelik sözleşmelerinde tek taraflı fesih hakkı ve banka uygulamalarına ilişkin haksız komisyon iadeleri ile tüketicilerin başvuruda bulunabileceği geniş bir hukuki koruma alanı mevcuttur.
Hizmet Kapsamı
Tüketici Hukuku kapsamında sunulan hizmetler
Tüketici Hukuku alanında dosya bazında değişen ihtiyaçlara göre farklı hukuki destek başlıkları sunulmaktadır. Aşağıda büromuzun bu alanda yürüttüğü temel hizmet kalemleri yer almaktadır.
Ayıplı Hizmet Uyuşmazlıkları
Eğitim, sağlık, tatil, ulaşım ve telekomünikasyon hizmetlerinde ayıplı ifa nedeniyle bedel iadesi ve tazminat süreçleri.
Mesafeli Sözleşmeler ve Cayma Hakkı
İnternet ve telefonla satış işlemlerinde 14 günlük cayma hakkının kullanılması; istisnaların değerlendirilmesi.
Garanti Hakkı Uyuşmazlıkları
Garanti süresi, ücretsiz tamir, yedek parça temini ve onarım sürelerinin aşılması halinde tüketicinin hakları.
Devre Mülk ve Devre Tatil Sözleşmeleri
Devre mülk ve devre tatil sözleşmelerinde cayma hakkı, sözleşmenin iptali ve aidat uyuşmazlıkları.
Abonelik Sözleşmesi Uyuşmazlıkları
GSM, internet, doğalgaz, elektrik gibi abonelik sözleşmelerinin tek taraflı feshi ve haksız faturalandırma itirazları.
Tüketici Kredisi ve Mortgage Uyuşmazlıkları
Konut finansmanı sözleşmeleri, erken ödeme indirimi, hayat sigortası zorlaması ve haksız kesintilere ilişkin başvurular.
Banka Komisyon ve Masraf İadeleri
Dosya masrafı, hesap işletim ücreti, kart yıllık ücreti ve haksız komisyon kalemlerinin iadesine ilişkin başvurular.
Sağlık Hizmeti Uyuşmazlıkları
Özel sağlık kuruluşlarında ayıplı hizmet, ödenen ücretin iadesi ve sağlık sigortası uyuşmazlıkları (malpraktis hariç).
Paket Tur ve Tatil Sözleşmeleri
Tur iptali, otel veya program değişikliği, hizmet eksikliği ve geç bilgilendirme hallerinde bedel iadesi ve tazminat.
Otomotiv Tüketici Uyuşmazlıkları
Sıfır ve ikinci el araç satışında ayıp tespiti, geri çekme (recall) süreçleri ve servis ücretine ilişkin uyuşmazlıklar.
Tüketici Hakem Heyeti Başvuruları
Parasal sınırlara göre il ve ilçe tüketici hakem heyetlerine başvuru, karara itiraz ve tüketici mahkemesi süreçleri.
Süreç İşleyişi
Dosyanın aşama aşama takip edilmesi
Her ceza dosyası kendine özgü koşullara sahip olsa da Literal Hukuk olarak izlediğimiz genel dosya akışı aşağıdaki adımlarla özetlenebilir. Süreç, müvekkilin düzenli bilgilendirilmesi prensibiyle yürütülür.
- 01
Sözleşme ve Belge İncelemesi
Satış sözleşmesi, fatura, garanti belgesi, kullanım kılavuzu, yazışma ve fotoğraflar incelenir; ayıp tespiti için teknik rapor gerekiyorsa yönlendirilir.
- 02
Yetkili Mercinin Belirlenmesi
Uyuşmazlık konusu parasal sınırlara göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yetkisi belirlenir; tüketicinin yerleşim yeri esas alınır.
- 03
İhtarname ve Başvuru
Satıcı veya sağlayıcıya yazılı bildirim yapılır; başvuru dilekçesi delillerle birlikte hakem heyetine veya mahkemeye sunulur.
- 04
Bilirkişi ve Karar Aşaması
Mal veya hizmet üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılır; tüketici mahkemesinde basit yargılama usulü uygulanır.
- 05
Karar ve İcra Süreci
Lehe verilen karar kesinleştiğinde bedel iadesi veya tazminat icra takibi ile tahsil edilir; karara itiraz halinde tüketici mahkemesine başvurulur.
İlgili Mevzuat
Süreçlere temel oluşturan başlıca mevzuat
Tüketici Hukuku kapsamındaki uyuşmazlıklar, aşağıda yer alan kanun ve düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilir. Her dosyada güncel mevzuat takibi yapılarak işlemlerin yürürlükteki düzenlemelere uygunluğu denetlenir.
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
- Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği
- Garanti Belgesi Yönetmeliği
- Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu Yönetmeliği
- Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu sayfada yer alan bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut olaya ilişkin değerlendirme için uzman desteği alınması önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Tüketici Hukuku hakkında en çok merak edilenler
Hakem heyetine mi başvurmalıyım, mahkemeye mi?
Tüketici uyuşmazlığının değeri Tüketici Hakem Heyetleri parasal sınırının altında ise hakem heyetine başvuru zorunludur; doğrudan mahkemeye gidilmesi halinde dava usul yönünden reddedilir. Yıllık olarak Bakanlık tarafından güncellenen parasal sınırlar ilçe ve il hakem heyetleri için farklı belirlenir. Parasal sınırın üzerindeki uyuşmazlıklar tüketici mahkemesinde görülür.
Cayma hakkı süresi nedir?
Mesafeli sözleşmelerde tüketici, hiçbir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden 14 gün içinde sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Süre, hizmet sözleşmelerinde sözleşmenin kurulduğu, mal teslimi içeren sözleşmelerde malın teslim alındığı tarihten itibaren işler. Hızlı bozulan, kişiye özel üretilen ve dijital içerikli bazı ürünler cayma hakkı kapsamı dışındadır.
İkinci el araçta ayıp tespiti yapılabilir mi?
İkinci el motorlu araç satışlarında satıcı, aracın gizli ayıplarından sorumludur. Kilometre düşürme, ağır hasar kaydı gizleme veya değişen parçaların bildirilmemesi gibi durumlarda tüketici; sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ayıpsız misli ile değişim veya ücretsiz onarım haklarından birini seçebilir. Gizli ayıp halinde 2 yıllık zamanaşımı, satıcının ağır kusuru varsa 20 yıllık süre uygulanır.
Tüketici davası harç ve vekâlet ücretinden muaf mı?
Tüketici davaları, tüketicinin yararına bir takım usul kolaylıkları içerir; tüketici davası açılırken davacı tüketici harçtan muaf tutulur (6502/73). Ancak vekâlet ücreti bakımından genel hükümler uygulanır. Davayı kaybeden taraf, kazanan taraf lehine yargılama giderleri ve vekâlet ücretine mahkûm edilir.
Kredi dosya masrafı iade edilir mi?
Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre tüketici kredilerinde alınan dosya masrafı, ekspertiz, istihbarat, hesap işletim gibi haksız ücretler tüketiciye iade edilir. Tüketici, bankaya yazılı olarak başvurabilir; başvurunun reddi halinde Tüketici Hakem Heyeti’ne veya parasal sınır üzerinde tüketici mahkemesine başvurulabilir. Zamanaşımı 10 yıl olarak uygulanmaktadır.